Македонската народна песна „Што ми е мило“, препознатлива и по стиховите „На Струга дуќан да имам“, доби нов живот на големото филмско платно. Нејзините звуци се слушаат во холивудскиот филм „The Rivals of Amziah King“, во кој главните улоги ги толкуваат Метју Меконахи и Курт Расел. Присуството на македонската песна во американска продукција е уште еден пример дека традиционалната музика може да ги надмине географските и јазичните граници и, децении по своето создавање, да стигне до нова публика.
Македонски стихови во холивудска сцена
Во една од сцените во филмот се слуша интерпретација на „Што ми е мило“, со што песната станува дел од звучниот идентитет на продукцијата. Во филмот не е употребена современа македонска студиска снимка, туку изведба на Kitka Women’s Vocal Ensemble, американски женски вокален ансамбл кој со децении истражува и изведува традиционална музика од Балканот, Кавказот и Источна Европа.
Песната во филмската музичка листа е наведена како „Shto mi e milo“, задржувајќи го нејзиниот македонски наслов во латинична транскрипција.
Песната одамна го започнала патувањето низ Америка
Холивудското појавување не е првата средба на „Што ми е мило“ со американската публика Kitka Women’s Vocal Ensemble ја вклучил песната на албумот „Nectar“ уште во 1999 година, каде што таа е претставена како традиционална песна од Македонија. Така, повеќе од четврт век пред да се слушне во филм со Метју Меконахи и Курт Расел, македонскиот напев веќе бил дел од американската world-music и вокална сцена.
Тоа ја прави приказната уште поинтересна: станува збор за долг културен пат, а не за моментна случајност.
Од македонската традиција до светската публика
„Што ми е мило“ е дел од македонското народно музичко наследство и низ децениите постои во повеќе изведби и варијанти. Стиховите поврзани со Струга се особено препознатливи:
„Што ми е мило, ем драго,
на Струга дуќан да имам…“
Песната ја изведувале повеќе истакнати македонски интерпретатори на народната музика, меѓу кои Александар Сариевски, Васка Илиева и Никола Бадев.
Низ различните интерпретации таа останала дел од колективната музичка меморија, а нејзиното појавување во современа холивудска продукција покажува колку традиционалната музика може да има долг и непредвидлив живот.
„The Rivals of Amziah King“ – филм во кој музиката има важна улога
„The Rivals of Amziah King“ е американски филм на режисерот Ендру Патерсон, со Метју Меконахи во централната улога. Меконахи го толкува Амзаја Кинг, харизматичен пчелар и музичар во рурална Оклахома. Во актерската екипа е и Курт Расел, заедно со Анџелина ЛукингГлас, Кол Спраус, Роб Морган, Тони Револори и други актери. Музиката е важен дел од атмосферата на филмот. Покрај американски фолк и блуграс влијанија, во звучната слика се појавуваат и композиции што потекнуваат од други музички традиции.
Токму таму свое место добива и „Што ми е мило“.
Мал музички момент со голема симболика
Неколку секунди музика во еден холивудски филм можеби изгледаат како мал детал, но од културен аспект имаат многу пошироко значење. Во време кога филмската индустрија има глобална публика, секое вклучување на традиционална песна отвора можност милиони луѓе да слушнат мелодија и јазик со кои претходно можеби никогаш не се сретнале.
Во овој случај тоа е македонска песна.
Нејзиното присуство во филмот не ја претвора преку ноќ во нов „светски хит“, но ѝ обезбедува нова меѓународна видливост и уште едно поглавје во нејзиниот долг музички живот.
Од Струга до Холивуд
Приказната за „Што ми е мило“ покажува колку далеку може да патува една народна мелодија. Од Македонија, преку ансамбл во Соединетите Американски Држави, до современа холивудска продукција – песната минува низ различни културни простори, но го задржува својот препознатлив идентитет.
И токму тоа можеби е најсилниот дел од оваа приказна.
За да стигне до Холивуд, „Што ми е мило“ не морала да престане да биде македонска.
