Паноптикум, енциклопедиски едиторијал

Енциклопедиски едиторијал
Култната радио емисија „Паноптикум“, дело на нашиот реномиран ветеран во радио-новинарството, Љупчо Димитровски, продолжува тука. Уживајте во содржините.
Дознај повеќе за Паноптикум

Светлост во „Дуња“: џез за луѓе што не сакаат музика под конец

Новости од културата и науката

16/06/2026

Светлост не доаѓаат да ја направат музиката удобна. Доаѓаат да ја отворат, да ја истуркаат до раб и да видат…

Дознај повеќе
Светлост во „Дуња“: џез за луѓе што не сакаат музика под конец

Кога небото глуми тапанар: забавен час по грмотевици

Сознанија

16/06/2026

Кога ќе загрми, небото не се лути - држи гласен час по физика. Молњата е светлина, громот е нејзиниот одѕив,…

Дознај повеќе
Темно небо со далечна молња над отворен пејзаж, симболична сцена за грмотевици

Кога музиката станува филм: „Скопје Синема Сити“ со Мајлс Дејвис, Дјуран Дјуран и Крафтверк

Новости од културата и науката

16/06/2026

Кога музиката ќе добие филмска меморија, легендите стануваат луѓе, а песните - културни пресврти. „Скопје Синема Сити“ се враќа со…

Дознај повеќе
Атмосферска кино-сцена со труба, стар филмски проектор и електронски музички инструменти во темна концертна светлина

„Кармина Бурана“ во Градскиот парк: кога Скопје ќе стане отворена концертна сала

Новости од културата и науката

16/06/2026

„Кармина Бурана“ не е музика што само се слуша. Таа доаѓа како удар на судбината, како хор што го буди…

Дознај повеќе
Ноќна концертна сцена под отворено небо во градски парк со оркестар, хор и публика во свечена музичка атмосфера.

Која е првата забавна песна на светот? Од глинена плочка до македонскиот шлагер

Музика

16/06/2026

Која била првата забавна песна? Одговорот не е една песна, туку четири почетоци. Од глинена плочка стара повеќе од три…

Дознај повеќе
Од глинена плочка стара повеќе од три милениуми до првиот македонски шлагер - историјата на песната е историја на човековата потреба да биде слушнат.

Цепелинот – големата воздушна илузија што го научи човекот дека небото не се освојува без цена

Сознанија

16/06/2026

Некогаш човекот веруваше дека небото може да се освои со тишина, елеганција и огромен воздушен брод. Цепелинот беше сон на…

Дознај повеќе
Голем сребрен цепелин што плови над стар европски град во утринска магла

Истражувај

Реклама
Празна училница по завршен испит со клупи, тетратки и пригушена светлина, симбол на државна матура и доверба во образованието
Шеесетина матуранти биле отстранети од испит поради препишување. Бројката е помала од претходно, но прашањето е поголемо. Матурата не проверува…

„The Founder Games“ покажува дека и од Македонија може да тргне формат што го разбира светот

„Џаво Отомотив“ во Тетово: новата фабрика е добра вест, но вистинскиот тест ќе бидат платите, извозот и трајноста

„Генералка викенд“ собра 684.777 килограми отпад – но вистинскиот тест почнува по акцијата

Рациновите средби во Велес: кога поезијата повторно го прашува општеството што не сака да чуе

Мундијалот ги предупреди фаворитите: Саудијците го стресоа Уругвај, Иран и Нов Зеланд одиграа драма

Забава

Фаворитите добија прво предупредување: на овој Мундијал ниту едно име не носи бодови однапред. Саудиска Арабија го стресе Уругвај, а…

Дознај повеќе
Саудиска Арабија го стресе Уругвај, а Иран и Нов Зеланд одиграа драма што не сакаше да се смири.

Њујорк Никс го вратија трофејот таму каде што кошарката звучи како град

Забава

Њујорк чекаше 53 години за повторно да ја крене НБА титулата. Ова не беше само финале. Ова беше враќање на…

Дознај повеќе
Ова не беше само финале. Ова беше враќање на градски мит, со Џејлен Брансон како човекот што ја напиша последната реченица.

Мустаќите на мачката се нејзин тивок радар

Забава

Мачката не оди случајно низ тесни простори. Таа прво го „чита“ светот со своите мустаќи. Еден тенок мустаќ може да…

Дознај повеќе
Мачка пред тесен премин, со нагласени мустаќи и внимателен поглед

Лас Вегас, градот што ја претвори илузијата во инфраструктура

Забава

Лас Вегас не е само град на казина. Тој е огледало на човечката желба да поверува дека среќата може да…

Дознај повеќе
Под неонската светлина, најчесто не се гледа богатството, туку осаменоста.

Филмови што не освоија само награди, туку ја променија историјата на киното

Забава, Филм

Некои филмови освојуваат награди. Други освојуваат време. Од „Ben-Hur“ и „Titanic“ до „Parasite“, „Oppenheimer“ и „Everything Everywhere All at Once“…

Дознај повеќе
Филмови што не освоија само награди, туку ја променија историјата на киното

Дали бананата е најпопуларното овошје во светот?

Забава

Бананата е толку обична што речиси не ја забележуваме. А токму таа обичност ја направи глобален прехранбен знак. Зад жолтата…

Дознај повеќе
Зрели банани на пазарна тезга како симбол на најпопуларното овошје во светот

Забава

На „Ацтека“, СП 2026. почна како спектакл во кој фудбалот, музиката и глобалната сцена се споија пред првиот судиски свиреж.
Шакира повторно го внесе својот ритам во фудбалската меморија. На „Ацтека“, СП 2026 почна како спектакл во кој фудбалот, музиката и глобалната сцена се споија пред првиот судиски свиреж. Мундијалот…

„Маракана“ – стадионот каде што фудбалот научи да молчи

Мундијалот почнува со фудбал, визи и една непријатна вистина за ФИФА

Најголемиот лунапарк на светот е град изграден од фантазија, контрола и човечка желба за бегство

Зверев конечно го освои Ролан Гарос – прва Гренд слем титула по финале што ја тестираше целата кариера

Народната мудрост одамна знае: утрешниот ден веќе е влезен во сегашноста.

Vox populi-Иднина

Автор: Љупчо Димитровски
Иднината не доаѓа како ненадеен гостин. Таа расте од она што го правиме, премолчуваме и одложуваме денес. Народната мудрост одамна…

Човечноста како последна мера на човекот

Ветувањето е мерата на човекот

Другар, дружина, дружба: народната мудрост за човекот меѓу луѓето

Љубовта како облог, жетва и досетка во народната песна

Vox Populi - гласот на народот

Паноптикум

Тука зборува народот – преку изреки, пословици, животни мудрости и колективни сеќавања што се пренесуваат од колено на колено. Написите ја фаќаат суштината на секојдневното размислување, иронијата, болката и хуморот вградени во народниот говор, претворајќи го обичното кажано во културен запис со подлабоко значење.

Дознај повеќе
Темно небо со далечна молња над отворен пејзаж, симболична сцена за грмотевици
Кога ќе загрми, небото не се лути - држи гласен час по физика. Молњата е светлина, громот е нејзиниот одѕив,…

Цепелинот – големата воздушна илузија што го научи човекот дека небото не се освојува без цена

Сен-Џон Перс – поетот што ја претвори цивилизацијата во визија

Океанските струи – невидливиот крвоток на планетата

Топлата вода, ладниот мит и ефектот Мпемба

Сознанија - Спознанија

Паноптикум

Простор каде што љубопитноста има предност пред готовите одговори. Текстовите навлегуваат во скриените слоеви на знаењето – од митови и симболи, преку психологија и историја, до научни и филозофски прашања што го обликуваат човечкото искуство. Ова е место за читање со отворен ум, каде секој напис отвора ново прашање наместо да го затвори старото.

Дознај повеќе
Кога социјалните мрежи стануваат главен извор на вести, прашањето не е само кој информира - туку кој ја обликува нашата стварност.
Вестите веќе не доаѓаат само од телевизија, портал или весник. Сè почесто ги среќаваме низ фидот, видеото, реакцијата и алгоритмот. Кога социјалните мрежи стануваат главен извор на вести, прашањето не…

Библиотека „Другарче“ – малата скопска адреса каде книгата повторно станува блиска

Афоризмот во време што зборува кратко, а мисли сѐ помалку

Јапонскиот морал: дисциплина на човек кој не сака да го наруши светот

Поезијата не е трка со фото-финиш

Од глинена плочка стара повеќе од три милениуми до првиот македонски шлагер - историјата на песната е историја на човековата потреба да биде слушнат.
Која била првата забавна песна? Одговорот не е една песна, туку четири почетоци. Од глинена плочка стара повеќе од три милениуми до првиот македонски шлагер - историјата на песната е…

Скопје ја најде „Срцевина“ во гласот на „Архангел“

Шпанската гитара и Пако де Лусија: кога дрвото, жиците и прстите стануваат судбина

Трајко Прокопиев – звукот што ја научи Македонија да се слуша себеси

Удирачките музички инструменти – првиот јазик на ритамот

Склек на ѕид, станување од стол, чекор, здив - малите движења со време стануваат голема одбрана на независноста.
Не мора секој почеток да биде голем. Понекогаш телото бара само четири минути чесно внимание. Склек на ѕид, станување од стол, чекор, здив - малите движења со време стануваат голема…

Плодна почва-сила од која почнува животот

Симит-погача: скопската мајсторија наречена „леб во леб“

Најтешко денес да останеш цел: рамнотежа на духот и телото

Среќата не се сервира, но навиките ја хранат