Полициски претреси на повеќе локации во Скопје, Тетово и Куманово се спроведуваат денеска во рамки на истрага за финансиски злоупотреби во дел од здравството. Во истражниот процес се опфатени лица поврзани со приватна здравствена установа и со Фондот за здравствено осигурување, а една од главните сомнителни практики е двојна наплата на здравствени услуги – еднаш од Фондот, а потоа и од пациентите.
Министерот за здравство Сашо Клековски изјави дека, според сознанијата со кои располага, во случајот се инволвирани три лица од ФЗО и две лица од приватна здравствена установа. Тој посочи дека станува збор за истрага која траела подолг период и дека проверките се однесуваат на повеќе видови можни прекршоци.
Сомнеж за двојна наплата на здравствени услуги
Најсериозното прашање што во оваа фаза го отвора случајот е начинот на кој биле наплаќани одредени здравствени услуги. Според изјавата на Клековски, за дел од услугите приватната установа имала договор со Фондот и за нив добивала средства од здравственото осигурување, а истите услуги, под различни образложенија, им биле наплаќани и на пациентите.
Како пример во медиумските извештаи се наведуваат операции на очите, за кои постојат сомневања дека биле платени од ФЗО, а паралелно за нив плаќале и самите пациенти. Во оваа фаза станува збор за предмет на истрага, а не за правосилно утврдена одговорност.
Клековски изјави дека случајот се однесува на здравствена установа кај која, според неговите сознанија, со години се повторувале слични неправилности. Тој рече дека додека раководел со Фондот побарал да биде отворена истрага и предложил раскинување на договорот со установата, со цел да се прекине практиката која ја оцени како повторувачка.
Во проверките биле вклучени и Секторот за контрола на Фондот, Државниот санитарен и здравствен инспекторат и Агенцијата за лекови. Клековски наведе дека истрагата траела повеќе од една година.
МВР врши претреси, официјалните детали сè уште се ограничени
Од Министерството за внатрешни работи е потврдено дека полициски службеници од Одделот за сузбивање на организиран и сериозен криминал вршат претреси на повеќе локации низ државата, во координација со надлежен јавен обвинител од Основното јавно обвинителство за гонење организиран криминал и корупција. Акцијата е дел од истражен процес за финансиски злоупотреби во здравствениот сектор.
МВР најави дека повеќе официјални информации ќе бидат објавени по завршувањето на акцијата. Тоа е особено важно бидејќи дел од имињата, процените за финансиската штета и бројот на лица што се споменуваат во медиумите во моментов се темелат на неофицијални информации.
Некои медиуми објавија имиња на повеќе поранешни и сегашни раководни лица од ФЗО и приватната здравствена установа. Меѓу нив се споменува и поранешниот директор на Фондот, Ден Дончев. Сè додека надлежните институции не го објават точниот опфат на истрагата, овие информации треба да се третираат како медиумски сознанија, а не како официјално утврдена листа на осомничени.
Милионските суми засега се неофицијални
Неколку медиуми објавуваат дека можната штета за буџетот надминува 1,5 милиони евра, додека противправно стекнатата корист за приватната здравствена установа се проценува на околу четири милиони евра. Овие бројки во моментот не се потврдени во детално официјално соопштение од надлежното обвинителство или од МВР, поради што не треба да се претставуваат како конечни утврдени износи.
Она што е потврдено е самото постоење на истражниот процес, претресите и фактот дека надлежните проверуваат можни финансиски злоупотреби поврзани со здравствени услуги. Според Клековски, моделот што се испитува подразбира услуга платена со средства на Фондот повторно да му биде наплатена на пациентот.
Случајот отвора пошироко прашање за контролата врз договорите меѓу Фондот и приватните здравствени установи. Во систем во кој јавни средства се исплаќаат за лекување во приватниот сектор, контролата не завршува со фактурата – таа треба да покаже дали пациентот ја добил договорената услуга, дали таа била правилно евидентирана и дали од него дополнително било побарано нешто што веќе е покриено со осигурувањето.
Тоа прашање се надоврзува и на пошироката слика за функционирањето на здравствениот систем. Panoptikum претходно пишуваше за движењата во болничкото лекување и растот на интервенциите за катаракта, како и за сомнежите околу оправданоста на одредени медицински интервенции. Во двата случаи суштинското прашање е исто – колку системот може навреме да открие неправилност пред финансиската или здравствената цена да ја плати пациентот.
Истрагата што е во тек допрва треба да покаже дали постоела организирана шема, кој бил нејзиниот опфат и каква евентуална одговорност ќе утврдат обвинителството и судот. До тогаш, најважната линија меѓу информацијата и пресудата мора да остане јасна: претресот и сомнежот се почеток на постапката, а не доказ за вина.
