На булеварот „Борис Трајковски“ започна поставувањето на првиот слој асфалт, во делот од долгогодишниот инфраструктурен зафат што треба да ја подобри една од најоптоварените сообраќајни врски кон јужниот дел на Скопје. Градоначалникот на Скопје Орце Ѓорѓиевски соопшти дека работите стигнале до оваа фаза нешто повеќе од три месеци откако биле интензивирани активностите на трасата. На својата официјална Facebook страница, Ѓорѓиевски проектот го претставува како завршување на долгогодишно чекање за жителите и за граѓаните што секојдневно се движат по овој коридор.
Првиот асфалт е поставен, работите продолжуваат и на другата страна
Според информациите што ги објави Ѓорѓиевски, претходно бил решаван проблемот со експропријацијата, била ослободена трасата и биле изведувани градежните работи што овозможиле да почне асфалтирањето. По завршувањето на оваа страна од булеварот, предвидено е сообраќајот да биде пренасочен, по што треба да започне реконструкцијата на другиот дел од трасата.
Паралелно е изградена и атмосферска канализација. Тој дел од проектот можеби е помалку видлив од свежиот асфалт, но токму подземната инфраструктура ја прави разликата меѓу козметичка интервенција и трајно градско решение. Одведувањето на атмосферските води, стабилната коловозна конструкција и безбедното функционирање на трасата се она што треба да остане и кога багерите и камерите ќе заминат.
Булеварот што стана мерка за тоа колку долго може да трае едно „привремено“
Кај „Борис Трајковски“ приказната одамна не е само за асфалт. За луѓето што секој ден минуваат низ овој дел од градот, инфраструктурата не е ставка во програма, прес-конференција или фотографија од градилиште. Таа е време поминато во колона, доцнење на работа, нервоза зад волан, автобус што се пробива низ метеж и секојдневно чувство дека едно градско тесно грло некако успева да надживее повеќе администрации.
Токму затоа и бројката од околу 100.000 граѓани, која Ѓорѓиевски ја користи кога зборува за луѓето што гравитираат кон овој коридор, треба да се чита пред сè како опис на размерот на проблемот. Булеварот не му служи само на едно маало. Тој е дел од секојдневната сообраќајна врска на Кисела Вода, Пинтија, Драчево, Усје и поширокиот јужен влез во градот.
За тоа зошто еден булевар е многу повеќе од неколку ленти асфалт, веќе пишувавме во Паноптикум во текстот „Булеварите и авениите – градот кога сака да дише“. Улицата е место каде урбанистичкиот план се среќава со реалниот живот. Ако таа врска не функционира, граѓанинот многу брзо ја чувствува разликата меѓу град што е нацртан и град во кој може нормално да се живее.
„Триесет години“ е политичка порака – историјата на булеварот е посложена
Сепак, вреди да се направи една важна редакциска разлика. Формулацијата за „30 години чекање“, што ја користи актуелниот градоначалник, е политичка оценка за долгото недовршување на коридорот, а не буквално тврдење дека три децении на булеварот немало никакви градежни интервенции.
Официјалната архива на Град Скопје покажува дека уште во 2017 година се изведувало асфалтирање на потегот од поранешната „Стакларница“ кон Пинтија. Во 2022 година Градот повторно известувал за продолжување на изградбата, при што биле опфатени атмосферска и фекална канализација и дел од водоводната мрежа.
И токму тука е вистинската приказна за „Борис Трајковски“: не дека ништо не се работело, туку дека проектот со години минувал низ фази, продолжувања и недовршени делови. За администрациите тоа се различни проекти и буџетски периоди. За човекот што секое утро минува оттаму, тоа е една иста улица.
Скопје има премногу вакви места – простори каде плановите постојат подолго од резултатот. Тој јаз меѓу документот и она што навистина го гледаме на улица е една од темите што ја отвораме и во текстот за градежниот развој и урбанистичкиот хаос во Скопје. Градот не се мери според бројот на најавени проекти, туку според тоа колку од нив станале нормален дел од секојдневието.
Асфалтот не е спектакл – токму затоа е важен
Локалната политика има природна потреба секој завршен проект да го претвори во политички резултат. Тоа е очекувано. Но за граѓаните мерката треба да биде поедноставна: дали патот е завршен, дали е безбеден, дали инфраструктурата под него е направена како што треба и дали колоните навистина ќе се намалат.
Истото важи и за јавниот превоз, за што Паноптикум пишуваше во анализата „Скопје меѓу нови автобуси и стари градски грешки“. Еден град не се поправа со еден булевар, еден автобус или една реконструкција. Се поправа кога различните делови конечно почнуваат да функционираат како систем.
Затоа првиот слој асфалт на „Борис Трајковски“ е добра вест, но не треба предвреме да се прогласува за завршена приказна. Следуваат пренасочување на сообраќајот, работа на другиот дел од трасата и моментот што на крајот е единствено важен – целиот коридор да стане функционален.
По толку години најави и различни фази, можеби токму тоа е најчесниот критериум за успех: граѓаните еден ден да престанат да зборуваат за булеварот „Борис Трајковски“ како проблем. Кога инфраструктурата функционира, таа повеќе не е вест. Станува нормален град.
Извор на информацијата: Орце Ѓорѓиевски – официјална Facebook страница.
