Што се одбележува денес
Главен спомен: Преподобен Теодор Осветен; свети Никола Мистик, патријарх Цариградски.
Дополнително: Блажената девица Муза; свети Александар, епископ Ерусалимски; мачениците Вит, Модест и Крискентија; преподобните отци пострадани во Лаврата на свети Сава; свети Георгиј II, епископ Митилински; новомаченик Николај Мечевски и други спомени.
Календарска белешка: Оддание на Вознесение.
Нов календар: 29 мај 2026, петок.
Стар календар: 16 мај 2026.
Објаснување за денот
На 29 мај 2026 година православниот календар го бележи споменот на преподобен Теодор Осветен и свети Никола Мистик, патријарх Цариградски. Според дневниот православен календар на Denovi.mk, денот е петок, 16 мај по стар стил, со календарска белешка за Оддание на Вознесение и со правило на пост.
Преподобен Теодор Осветен бил ученик на свети Пахомиј Велики, еден од големите устроители на монашкиот живот. Во житијниот запис на Бигорскиот манастир се нагласува неговата ревност и послушност: од младо момче кое ја примило верата, тој станал монах, духовен работник и подоцна игумен на Пахомиевите манастири. Кај него светоста не се јавува како драматична сцена, туку како долг, строг и тивок живот во ред, молитва и служба.
Свети Никола Мистик, патријарх Цариградски, носи поинаков, но исто толку силен духовен печат. Пред монаштвото бил висок дворски човек, а потоа се повлекол од суетата на светот и станал монах. Како патријарх се прославил со строгост и црковна доследност, особено во времето на царот Лав, кога не се повлекол пред царската волја. Неговото име потсетува дека верата понекогаш бара не само тишина и послушание, туку и јасен став.
Во истиот ден се спомнува и блажената девица Муза, како и други светители од поширокиот православен календар. Така 29 мај не е само запис за двајца светители, туку ден во кој се среќаваат монашката дисциплина и патријаршката одговорност. Едниот светител сведочи преку послушание, другиот преку црковна строгост; и двајцата, секој на свој начин, ја покажуваат онаа ретка човечка сила да не се живее според лесното, туку според вистинитото.
Календарската проверка е усогласена со Бигорскиот православен календар, каде за 29 мај, 16 мај по стар стил, е наведено правилото пост на масло. Истото правило е потврдено и во македонскиот православен календар за мај 2026, каде е објаснето дека постот на масло значи воздржување од месо и храна од животинско потекло, со дозволена употреба на растително масло.
Правило на постот
Пост на масло.
За 29 мај 2026 година правилото е пост на масло. Се пости без месо, млеко, млечни производи и јајца, со дозволена употреба на растително масло.
