Има луѓе што не заминуваат тамам ни кога физички ќе ги снема. Не затоа што ние одбиваме да ги пуштиме, туку затоа што зад себе оставиле нешто поголемо од биографија. Билјана Беличанец-Алексиќ и денес не стои само како име од архивата на македонската култура. Таа стои како чувство – дека една жена знаеше како да влезе во кадар, на сцена и во јавниот простор без да се наметнува, а сепак да остане незаборавна. Седум години по нејзиното заминување, нејзиното присуство не е избледено. Напротив, денес можеби уште појасно се гледа колку ретка беше таа комбинација од мекост, сила и препознатлива сценска вистина.
Не се станува таква актерка случајно
Родена во Скопје на 25 јули 1973 година, ќерка на Симон Беличанец, таа уште од почеток носела близина со јавниот израз, со гласот и со сцената. Во 1994 година дипломирала на Факултетот за драмски уметности во Скопје како најмлад актер, а потоа нејзиниот пат продолжува во Народниот театар „Војдан Чернодрински“ во Прилеп. Од 1997 година нејзиниот матичен простор станува Драмски театар – Скопје. Тоа не е само хронологија. Тоа е пат на актерка што од старт се движела со сериозност, со дисциплина и со талент кој очигледно не барал дополнително објаснување.
Нејзината сила беше во тоа што никогаш не делуваше празно
Кај Билјана немаше онаа лесна, украсна присутност што кратко трае и брзо се троши. Имаше тежина, а без тежина да гуши. Имаше емоција, а без патетика. Публиката ја памети по проекти како „Македонски народни приказни“, „Денес, утре“, „Мајки“ и „Од денес за утре“, но бројот на наслови тука не е најважниот дел од приказната. Поважно е што зад тие улоги останува чувство дека гледаш актерка што не игра површно. И токму затоа не изненадува што во јавните биографски белези се забележани и сериозни признанија – од признанието „Мајка Тереза“ во 2012 година, до награди за актерски остварувања што само ја потврдуваат вредноста на нејзиниот опус. :contentReference[oaicite:2]{index=2}
Меѓу театарот и јавната функција, таа не ја изгуби личната мера
Во периодот од 2013 до 2017 година таа беше и градоначалник на Општина Кисела Вода. Тоа е дел од нејзината биографија што не треба да се спомнува формално, туку човечки – како доказ дека не станува збор за жена затворена само во една професионална рамка. Напротив, нејзиниот портрет станува поинтересен токму затоа што се движеше меѓу уметност, телевизија, синхронизација, препознатливост и јавна одговорност. И кога ќе ги погледнете биографските белези, јасно е дека зад името стои многу повеќе од едно „сеќавање“ – стои јавна трага што не се собира во еден датум.
Зошто и денес не звучи како минато
Мене ми се чини дека Билјана Беличанец-Алексиќ не ја паметиме само по тоа што играше, туку по начинот на кој беше присутна. Со лице што носеше емоција. Со глас што не звучеше пластично. Со појава што умееше истовремено да биде и блиска и силна. Таквите актери не стареат брзо во колективната меморија. Тие остануваат како мерка. Не само за сцена, туку и за достоинство на јавната појава. И можеби токму затоа, кога денес ќе се спомне нејзиното име, не помислуваме прво на датум. Помислуваме на трага.
