Пожарите на отворен простор и денеска ја држат Македонија во состојба на постојана готовност. Во вечерните часови најголемо внимание е насочено кон пожарот кај Грачани, на границата со Косово, додека тежок шумски пожар се развива и над Ногаевци во Општина Градско, каде што надлежните јавно изнесоа сомнежи дека огнот бил намерно предизвикуван.
Сликата на теренот се менува од час во час. Утринскиот пресек на Центарот за управување со кризи покажуваше 31 регистриран пожар на отворен простор во претходното деноноќие, од кои 2 биле активни, 5 под контрола и 24 изгаснати. Во текот на денот беа пријавувани нови и повторно активирани жаришта, па вечерната состојба веќе не можеше да се чита само низ утринските бројки.
Чадот од Грачани повторно стигна до скопскиот регион
Пожарот во реонот на Грачани останува една од најчувствителните точки. Огнот е активен во пограничниот појас и од косовска и од македонска страна, а ветерот во текот на вечерта го пренесе чадот над Скопска Црна Гора, во насока кон источниот дел на Скопје и Општина Илинден. Надлежните во попладневните часови токму на овој пожар му посветувале најголемо внимание.
Станува збор за пожар со кој екипите се справуваат веќе неколку дена и кој во различни фази навлегуваше преку граничниот појас. Во акциите беа вклучувани пожарникари, огнени тимови на Дирекцијата за заштита и спасување, „ер трактори“, како и полициска и армиска воздушна поддршка. Населените места во претходните интервенции беа заштитени од директен продор на огнот, но чадот остана видлив и почувствуван на поширок простор.
Ногаевци – пожар што отвори и прашање за причината
Во вечерниве часови сериозен проблем се појави и над Ногаевци, во Општина Градско. Пожарот зафатил планински терен и делови од борова шума, поради што биле пренасочени два „ер трактори“, а од земја интервенирале велешките пожарникари и тимови на ДЗС со теренски возила.
Токму кај овој пожар приказната веќе не е само за временските услови и сувата вегетација. Стојанче Ангелов, директор на Дирекцијата за заштита и спасување, изјави дека жители на Ногаевци му посочиле оти истото подрачје било палено повеќепати во изминатите денови. Тој јавно изрази сомнеж дека станува збор за намерно предизвикување пожар од користољубиви мотиви. МВР, според неговата изјава, работи на откривање на можните сторители. Сомнежот во оваа фаза не е исто што и утврдена кривична одговорност, но е доволно сериозен за причината за пожарот да стане дел од институционалната истрага.
Слични сомнежи беа изнесени и за подрачјето на Рамно на Скопска Црна Гора. Надлежните го поврзуваат дел од намерните палења со можни криминални мотиви, меѓу кои и прикривање траги од бесправна сеча. Тоа се сомнежи што допрва треба да бидат потврдени со полициска и истражна постапка, а не утврдена причина за секој од пожарите што деновиве избувнуваат низ земјата.
Екипите работат на повеќе фронтови
Пожарите околу Скопје и Градско се само дел од пошироката слика. Во струшко-дебарскиот регион продолжија интервенциите кај Селце и Локов, каде што доброволни пожарникари од Битола, во состав на огнен тим на ДЗС, работеа на тежок и непристапен терен. Во претходните денови таму беа ангажирани и струшки и дебарски пожарникари, како и Хеликоптерската единица на МВР.
Во текот на денот различни пресечни информации регистрираа пожари или интервенции и во Македонски Брод, Маврово и Ростуше, Сарај и други општини. Утринските извештаи, на пример, го наведуваа пожарот во Маврово и Ростуше и запалената депонија кај Визбегово, додека дел од претходно активните жаришта подоцна биле локализирани или ставени под контрола. Токму затоа кај ваква динамична состојба е поважно да се следи времето на секој извештај отколку да се третира една бројка како конечна состојба за целиот ден.
Преморените екипи се вториот ризик
Зад картата со црвени точки има и проблем што потешко се гледа – заморот на луѓето што со денови се префрлаат од еден пожар на друг. Пожарникари, пилоти, тимови на ДЗС и доброволци работат на места каде пристапот често е тежок, огнот брзо го менува правецот, а сувата вегетација создава услови едно навидум смирено жариште повторно да се активира. Според Ангелов, состојбата е алармантна, екипите се преморени.
Токму тука пожарната сезона престанува да биде низа изолирани локални инциденти. Кога во краток период постојано избувнуваат нови огнови, ресурсите не се трошат само во вода, гориво и летови, туку и во часови човечка издржливост. А доколку истрагите потврдат дека дел од пожарите навистина се подметнати, тогаш луѓето што го гаснат огнот се изложени на опасност што не ја создала природата, туку некој што свесно одлучил да запали.
Оваа вечер не носи едноставна слика на „активни“ и „изгаснати“ пожари. Грачани останува под внимателен надзор, облакот од чад повторно се движи кон скопскиот регион, кај Ногаевци се води тешка интервенција, а сомнежите за намерни палења бараат одговор што не може да го даде противпожарното црево. Огнот треба да се изгасне – причината поради која се појавува повторно мора да се истражи.
